poetin

De billen van Poetin veilig verborgen: Hoera! Hoera! Hoera!

————————

Semjon Slepakov (Foto: Aleksandr Chanin, CC BY-SA 4.0)

Ik heb het niet gaan nageteld, maar Semjon Slepakov móet zo langzamerhand wel zijn  doorgedrongen tot de Top10 van meest genoemde Russische artiesten op dit blog. En ja, hier is hij weer. Niet verwonderlijk, want voor iemand met zijn vrolijk – of niet zo vrolijk - venijn biedt Rusland (waar hij niet meer woont) aanknopingspunten genoeg.

Een zo’n recent aanknopingspunt vormde een toespraak van Vladimir Poetin in het Kremlin, een maand of zo geleden, tot een zaal vol militairen. Hij stelde voor om de soldaten aan het front in Oekraïne een hart onder de riem te steken met een driewerf hoera! Dat moest zo luid mogelijk gebeuren, zodat de dappere strijders het daar in het buurland konden horen. Poetin zelf bracht het er vervolgens niet zo best vanaf. Zíjn driewerf hoera klonk zo zwakjes, dat her en der meteen weer gespeculeerd werd over zijn gezondheid. Voor het Kremlin genoeg reden, zo las ik, om het officiële filmpje van het plechtig samenzijn van zijn site te verwijderen. (Ik heb niet gecheckt of het filmpje daar ook echt verdwenen is – ik heb geen zin om bezoedeld raken.)

Om het nieuwe lied van Slepakov beter te kunnen plaatsen, hier eerst de president met zijn gemankeerd hoera!, hoera!, hoera!:    

———————-

En dat inspireerde Slepakov tot het volgende (de vertaling staat onder het filmpje):

——————————

Een oorlogje

Heb je een groot land, aan jou onderhorig
Maar heb je besloten dat het toch te klein is
Dan kan je op dat heldere moment tot de conclusie komen
Dat er een triomfrijk oorlogje nodig is met de buurman
Een oorlogje, een oorlogje
Na drie dagen met succes voltooid

Drones vliegen boven de hoofdstad, heel het land over de zeik
Vijf lange jaren al bijna duurt het oorlogje
En zelfs een ezel, en zelfs Sjaman, snapt dat het tijd is om vrede te sluiten
Maar er is iemand die volhoudt dat alles volgens plan gaat. Hoera! Hoera! Hoeraaa!

De benzineprijs stijgt, maar het land, daar gaat het niet om
Het gaat erom dat één bepaalde kont daar stevig wordt beschermd
Dat drones niet ontdekken waar die zit, waar die zit.
Om dat niet te verraden, komt er een heel zacht geluid uit: Hoera! Hoera! Hoeraaa!

——————-

Sjaman is een nationalistisch angehauchte zanger, die – om terug te grijpen naar termen uit onze jaren 1940-45 – fout is tot in de hoogste graad. De melodie is overigens niet van Slepakov, die komt van een liedje uit de jaren negentig van Natasja Koroleva:

———————-

En tot slot hier nog een langere, gepolijste studioversie van Slepakovs lied:

———————

Liedjes van Slepakov passeerden op dit blog eerder de revue onder meer hier en hier.

Rusland als derdewereldland: het rampzalige isolement dat Poetin over zijn land heeft afgeroepen

————————-

Astrachan, 2019. Leden van de militairistische ‘padvinderij’ Joenarmija. (Foto: Egbert Hartman)

——————

Dit is een iets ingekorte vertaling van een artikel van blogger Dmitry Chernyshev. Met onderaan enkele opmerkingen van mijzelf.

Poetin heeft niet alleen het verleden en heden van Rusland door de wc gespoeld, maar ook de toekomst. De inwoners van Rusland zien alleen de rechtstreeks gevolgen van de oorlog (eindeloze rijen van nieuwe graven, de gemilitariseerde economie, stijgende prijzen, enz.), maar dat is slechts het topje van de ijsberg. Rusland verrandert razendsnel in een derdewereldland. In een voor niemand interessante, armoedige, uitgewoonde provincie, waar alleen de geestelijke waarden van de tsjekisten en van het militair patriottrisme opgeld doen, en verder niks.

Door de Russische wetenschap kan al een streep gehaald worden. Tienduizenden van de beste geleerden zijn vertrokken. Wetenschappelijke banden zijn verbroken, en er bestaat geen nationale wetenschap, zoals er ook geen Russische wiskunde of natuurkunde bestaat. Alle moderne wetenschap wordt gevormd door samenwerking van duizenden collectieven in heel de wereld. Geen enkele normale wetenschapper zal nog samenwerken met Rusland. De achterstand wordt snel groter en spoedig zal de kloof tussen Rusland en het Westen net zo groot zijn als die tussen Noord- en Zuid-Korea.

Rusland heeft een hele generatie slimme en talentvolle mensen verloren. Vertrokken zijn regisseurs, zakenlui, programmeurs, schrijvers, kunstenaars. Hun kinderen worden geboren en groeien op buiten Rusland. En innovaties hangen rechtstreeks af van de dichtheid van de creatieve klasse. Silicon Valley is niet ontstaan dankzij Stanford, maar door de samenklontering van talenten. Beneden een bepaalde dichtheid blijven innovaties uit.

Rusland verandert in een doodsbang land waar genieën niet overleven. Iedereen is bang voor verklikkers en spionnen. Al vijf jaar houdt niemand zich bezig met de infrastructuur (alles voor het front), en dus kan je wachten op tientallen technische ongelukken, die geweten zullen worden aan het gekonkel van vijandige agenten. Alle mislukkingen aan het front worden ook op het conto geschreven van spionnen en verraders – Rusland wordt onvermijdelijk overspoeld door een golf van spionnenmanie.

Rusland heeft niet alleen de toegang verloren tot wetenschappelijke ontdekkingen, maar ook tot de modernste technologieën. Terwijl het land tanks in elkaar nagelde, heeft het de revolutie gemist in AI, in biotechnologieën en op nog tientallen andere moderne terreinen. De achterstand bedraagt al minimaal vijftien jaar en wordt razendsnel groter. Maar dat is nog slechts kinderspel.

Het culturele isolement is nog erger dan het wetenschappelijke. Onderwijshervorming in Rusland kan je vergeten – spiritualiteit, patriottisme en militaire training zullen de mode bepalen. Men zal bang zijn om een slimme generatie te kweken – die vertrekt vervolgens, en waarom zou je de kaders kweken voor andere landen? Culturele uitwisselingen tussen scholen komen er niet meer, want stel dat de kinderen het daar leuk vinden en daar blijven? Van Peter de Grote weten we dat hij het raam op het Westen heeft opengehakt. Dat wordt nu dus weer stevig dichtgemetseld. En zonder culturele uitwisseling verandert een land in een moeras.     

Je hebt de term soft power: het vermogen om invloed uit te oefen op de buren door een aantrekkelijke cultuur, door aantrekkelijke waarden, een manier van leven – en niet door militaire kracht. Er kwamen buitenlandse studenten naar Rusland, de Russische taal werd verstaan in alle landen van de voormalige USSR – dat wordt allemaal verleden tijd. Er waren mensen blij over de breuk met het Bologna-onderwijssysteem? Wel, kinderen met talent komen niet meer naar Rusland om te studeren, het diploma dat ze halen wordt door niemand erkend. Het Russisch wordt snel vergeten, mensen willen de taal van de agressor niet meer spreken.

Osjevensk, provincie Archangelsk, 2018. (Foto: Egbert Hartman)

U denkt dat het massale wegpompen van mensen uit de dorpen naar het front zonder gevolgen zal blijven? Vergeet het maar. Het uitsterven van de provincie versnelt in hoog tempo. In het noorden van Europees Rusland wonen al twee keer zo weinig mensen als dertig jaar geleden. In heel het uitgestrekte Verre Oosten wonen nog maar een paar miljoen mensen. Heel het land klontert samen in een paar grote steden, de rest verandert in een onbevolkte woestenij.

En binnen Rusland begint de ‘interne emigratie’. Dronkenschap en kletsen aan de keukentafel. De horizontale banden tussen mensen gaan kapot. Daardoor verliezen innovaties aan snelheid -  niet omdat er geen technologieën zijn, maar omdat niemand een ander nog vertrouwt. De oorlog fixeert het bewustzijn op ‘wegkruipen en overleven’. Dat is het precies het tegenovergestelde van ‘je ontwikkelen en experimenteren’. Intelligente en eerlijke mensen gaan niet werken voor een misdadig regime, waardoor de negatieve selectie voortgaat.

De uiterst belangrijke economische complexiteitsindex (ECI) is een rangschikking naar variatie en complexiteit van exportgoederen. Rusland bezette tot aan de oorlog een middenpositie (grondstoffen en enkele hoogwaardige technologieën), maar is inmiddels ver weggezakt. De hoog-technologische export is dood (sancties plus uitstroom van kaders) en Rusland keert snel snel terug naar een mono-economie (olie, gas, graan). Een valkuil voor tientallen jaren, waar je erg moeilijk weer uitkomt. En een daling van de gas- en olieprijzen is catastrofaal – het land produceert nauwelijks zelf iets.

De dominante positie van de tsjekisten en andere machtsstructuren (силовики) is niet alleen dodelijk voor wetenschap en cultuur, maar ook voor de economie. Een hele generatie ondernemers in Rusland gaat verloren. Wat hebben startups nodig? Investeerders, een eerlijk rechtssysteem, technologieën en succesvolle ondernemers als voorbeeld. En je moet je onderneming kunnen uitbreiden en toegang hebben tot de wereldmarkt. Maar wat hebben we in werkelijkheid? De rechtsspraak is tot op het bot verrot, elk bedrijf kan je met één telefoontje worden afgepakt. Grote investeerders zijn vertrokken. Je hebt geen toegang tot de wereldmarkt, want ben jij niet toevallig een spion? Denk aan het mopje over Elon Musk: “Waarom is SpaceX in Rusland onmogelijk? Omdat Musk al in de cel zou zijn beland vanwege PayPal.” En waarom zou je dan investeren in je bedrijf, risico’s nemen en achttien uur per dag werken, als morgen tsjekisten of Tsjetsjenen alles van je afpakken?

En alles wat hier is opgesomd, is maar een deel van de negatieve factoren. Hun effect vermenigvuldigt zich: hoe slechter de situatie wordt, hoe sneller alles achteruitgaat. De immateriële verliezen door de oorlog zijn voor Rusland veel groter dan de materiële. De toekomst zijn niet de technologieën, de toekomst is de cultuur die die technologieën voortbrengt. Landen gaan veel vaker ten onder aan het onvermogen om zichzelf te vernieuwen, dan aan nederlagen of Pyrrus-overwinningen.

Dmitry Chernyshev, 25 november 2025.

———————

Nizjni Novgorod, 2018. (Foto: Egbert Hartman)

———————

Dmitry Chernysjev, woonachtig in Israël, is niet van de subtiele betogen. Maar al komt slechts de helft van zijn voorspellingen uit, dan nog is de schade die Poetin in Rusland aanricht van misdadige proporties. De merites van Chrenysjevs uitspraken over de economie kan ik niet goed beoordelen. Wel ben ik thuis op het gebied van onderwijs, en dan met name waar het internationale uitwisselingen betreft. Ik was zo’n buitenlandse student die naar Rusland kwam, samen met – verspreid over meerdere jaren – (vooral) andere slavisten. Een aantal van ons groeide uit tot oprechte, betrokken ambassadeurs van de Russische cultuur, met kennis uit eerste hand; personificaties van de soft power – zonder dat we daarbij (een enkele uitzonder daargelaten) de ogen sloten voor de minder aangename kanten van de Russische samenleving. Die deur is dicht, het raam is dichtgemetseld, de banden zijn verbroken. Waarbij nog moet worden opgemerkt dat niet alleen Rusland hier schade van ondervindt. Kennis van het Russisch en van Rusland is – een open deur - van groot belang. Het zal aan die kennis in Nederland steeds meer gaan ontbreken. Totdat uiteindelijk niemand hier nog weet hoe het in Rusland ruikt

——————-

Poetin contra P. Diddy – Ruslands normen en waarden

———————

Vladimir Poetin, 2018. (Kremlin.ru, CC BY 4.0)

————————

Semjon Slepakov, die geweldige bard en grappige protestzanger – ik was hem te midden van al het oorlogsgeweld uit het oog verloren. Tot ik onlangs een liedje van hem kreeg toegestuurd, of zeg maar gerust: een lied, waarin hij weer ‘vrolijk’ tekeergaat tegen Ruslands opperhoofden. Met als hoofd-opperhoofd natuurlijk Vladimir Poetin, die zijn ondergeschikten laat weten dat ze maar beter kunnen blijven zitten waar ze zitten en ook maar beter hun bek kunnen houden.

Dat ‘bek houden’ is een vrij milde vertaling van не пидиди (ne pididi), de gebiedende wijs van een werkwoord dat u in geen enkel Russisch woordenboek zult aantreffen. Slepakov heeft het namelijk zelf bedacht, waarbij de naam van de bekende/beruchte Amerikaanse rapper Puf Daddy – ook bekend als P. Diddy – als uitgangspunt diende. Voegt u na de eerste twee letters van ‘pididi’ de leter ‘z’ toe (wat elke Russische luisteraar in gedachten automatisch doet), dan krijg je ‘ne pizdidi’. Ik ga hier verder niet in op de anatomische inslag die het werkwoord daarmee krijgt, en ook niet op de simpele wijze waarop ik bij deze gebiedende wijs voor een geslachtsverandering heb gezorgd, maar als vertaling zou je nu kunnen kiezen voor: niet lullen.

Overigens heeft Slepakov in 2022 Rusland verlaten en domicilie gekozen in Israël, wat me gezien de inhoud van zijn teksten erg verstandig lijkt.

Maar waarom nou P. Diddy, waar komt die opeens vandaan? Wel, die werd in september vorig jaar opgepakt wegens allerlei duistere activiteiten (mensenhandel, aanzetten tot prostitutie, verkrachting, afpersing). Voor Slepakov aanleiding om de normen en waarden van Amerika eens naast die van Rusland te leggen – maar dan wel gezien door de ogen van Vladimir Poetin. Het lied is ruim een jaar oud (P. Diddy werd inmiddels veroordeeld tot vier jaar cel), maar ik laat het u hier alsnog met veel genoegen horen. En zien, want de combinatie teks/beeld mag er wezen. Nog een klein detail. De eerste maten komen uit het lied С чего начинается родина (Waarmee begint het vaderland), dat vooral bekendheid kreeg in de uitvoering van Mark Bernes. 

Tekst en vertaling vindt u onder het filmpje. Met zoals altijd in dit soort gevallen de toevoeging: opmerkingen en suggesties zijn welkom, het is geen Russisch waar ik, ondanks talloze uren doorgebracht op Russische voetbaltribunes, volledig mee vertrouwd ben. (En voor een mooie uitleg - in het Russisch - over dat specifieke eufemisme pididi kunt u hier terecht.)                 

Я тут узнал что в Америке есть / Ik hoorde dat er in Amerika 
Известный рэпер Пидиди / een bekende rapper is, Pididi /

Он вытворял полнейшую жесть / Hij flikte totaal bizarre dingen
Был он преступности лидер! / Een topfiguur in de misdaad!

Женщин он бил ногами / Vrouwen schopte hij
Употреблял кокаин / Cocaïne gebruikte hij

И, стыдно сказать о подобном сраме / En, schaam me om het over zoiets schandalig  te hebben
Активно сношал мужчин! / Hij naaide volop mannen!

Еще приказал он убить Тупака / Hij beval ook nog Tupac te vermoorden
Этот мерзавец Пидиди / Die smeerlap Pididi

Хоть это и не доказали пока / Hoewel dat nog niet is bewezen
Но уже осудили в МИДе! / Hebben ze ‘m bij BZ al veroordeeld!

А также… что там? Напомни, Дим! / En ook .. hoe zat het ook weer, Dim? [Dim = Dmitri Peskov] А, вот! Приставал он к детям! / Oh ja! Hij viel kinderen lastig

Размахивал перед ними своим / Hij zwaaide voor hen z'n
Черным огромным… этим! / enorme zwarte … dinges heen en weer!